टोमॅटोवरील बोकड्या किंवा पिवळा पर्णगुच्छ रोग

  • लक्षणे

  • सुरु करणारा

  • जैव नियंत्रण

  • रासायनिक नियंत्रण

  • प्रतिबंधक उपाय

टोमॅटोवरील बोकड्या किंवा पिवळा पर्णगुच्छ रोग

TYLCV

विषाणू


थोडक्यात

  • पाने जाड आणि सुरकुतलेली असतात आणि पानाच्या दोन शिरांमधल्या भागात पिवळेपण स्पष्ट दिसतो.
  • ह्या पिवळ्या पडलेल्या पानांच्या कडा वरच्या आणि आतल्या बाजुने गोळा होतात.
  • फळे कमी येतात पण फळांवर नजरेत भरण्यासारखी लक्षणे पृष्ठभागावर दिसत नाहीत.

यजमान

टोमॅटो

लक्षणे

रोगाचा प्रादुर्भाव रोपावस्थेत झाल्यास कोवळी पाने व कोंबांची वाढ खुंटून झाडे झुडपासारखे दिसु लागतात. जुन्या झाडात झालेल्या संक्रमणामुळे फांद्या जास्त येतात, पाने जाड आणि सुरकुतलेली होतात आणि पानाच्या दोन शिरांमधल्या भागात पिवळेपण स्पष्ट दिसतो. रोग जसा वाढेल तशी पाने खडबडीत होतात आणि त्यांच्या पिवळ्या कडा वरच्या आणि आतल्या बाजुने गोळा होतात. जर फुलधारणेच्या आधी संक्रमण झाले तर कोणतेही स्पष्ट बाह्य लक्षण दिसत नसतानाही फळांची संख्या खूपच कमी होते.

सुरु करणारा

टोमॅटोवरील बोकड्या किंवा पर्णगुच्छ रोग हा बीजजन्य रोग नसुन ह्याचे वहन बाह्य रूपाने होत नाही. बेमिशिया टेबॅसी या प्रजातीच्या पांढर्‍या माशीद्वारे ह्या रोगाचा प्रसार होतो. ही पांढरी माशी पानाच्या खालच्या बाजूला रस शोषण करते व नविन कोवळ्या रोपांवर आकर्षित होते. रोगाच्या संसर्गाचे पूर्ण चक्र सुमारे २४ तासांचे असते आणि कोरड्या हवेबरोबर उच्च तापमान ह्यांना अनुकूल असते.

जैव नियंत्रण

माफ करा टोमॅटोवरील बोकड्या किंवा पर्णगुच्छ रोगाविरुद्ध कोणतेही पर्यायी उपचार आम्हास ठाऊक नाहीत.

रासायनिक नियंत्रण

नेहमी एकात्मिक दृष्टीकोन ठेवा म्हणजे प्रतिबंधक उपायांबरोबरच उपलब्ध असल्यास जैविक उपचार पद्धतीचा वापर करा. पायरेथ्रॉइडस कुटुंबातील कीटनाशके रोपावस्थेत आळवणी किंवा फवारणी द्वारे वापरल्याने पांढर्‍या माशीची लोकसंख्या कमी होते. तरीपण ह्याच्या जास्त वापराने पांढरी माशी ह्या कीटनाशकाविरुद्ध प्रतिकार निर्माण होऊ शकतो.

प्रतिबंधक उपाय

  • प्रतिकारक किंवा सहनशील वाण लावा.
  • पांढर्‍या माशीची उच्च लोकसंख्या टाळण्यासाठी लवकर लागवड करा.
  • पांढर्‍या माशीला संवेदनशील नसणार्‍या पिकांसोबत पीक फेरपालट करा.
  • कोहळा किंवा काकडी सारख्या यजमान नसलेल्या पिकांसोबत आंतरपीक लावा.
  • रोपवाटीकेतील गादी वाफ्यांवर आणि शेतात प्लास्टिक अच्छादन करा ज्यामुळे पांढर्‍या माशीचे जीवनचक्र खंडित होईल.
  • शेताचे निरीक्षण करुन संक्रमित झाडे उपटून खोल पुरा.
  • शेतातुन आणि आजुबाजुने तण नियंत्रण काटेकोरपणे करा.
  • पीक घेतल्यानंतर झाडांचे सर्व अवशेष काढुन जाळुन टाका.